TARİHİ
Adını Kraliçe Amastris’ den alan ve İ.Ö.3.yy’ a kadar Sesamos adıyla bilinen Amasra'nın ilk sahibi Tarihçi Strabon'a göre Amazonlar'dır. M.Ö. 12.yy.da Fenikeliler Sesamos'u Sayda kolonisi yapar. M.Ö. 8. Yy.da Şehir İon kolonisine katılır. M.Ö. 580'de Lidyalılar, 547'de Persler şehre hakim olur. Pers döneminde yapılan "Antalkidos Barışı" ile ilk defa otonom yapıya kavuşur.
Sonra, Büyük İskender'in Pers İmparatoru III.Dareios'u yenmesi üzerine hanedanlıklar arası evlilik yapılır. M.Ö. 306'ya gelindiğinde Dareios'un yeğeni Amastris, kendi ismiyle anılacak olan Amasra'ya, çocukları da Herakleia'ya yönetici olur. Amastris döneminde akropol, kutsal tapınaklar, rıhtımlar tamamlanır, Babil Kraliçesi'nin Asma Bahçeleri'nin benzeri inşa edilir.
Persli Prenses, M.Ö. 286'da sitenin tümüne hakim olmak isteyen oğullarınca Karadeniz'de boğularak öldürülür. Sonra, şehrin yönetimi 200 seneliğine Pontuslar'a geçer. Bunlar balıkçılık ve salamuracılığa önem verirler. Roma'da bir varil salamura balık 300 Darahmi'ye satılırdı.
M.Ö. 70 - M.Ö. 395 yıllarında Amastris Şehrine Romalılar hakim olur. Dönem içinde Nicomedia-Amasia hattından bir yol bağlanır. Form, saray, şeref yolu, 5 bin kişilik Tiyatro, akropol, tapınaklar ve Kuşkayası Yol Anıtı yapılır. Ayrıca Hıristiyanlığa geçişin olumsuz şartları yaşanır.
M.S. 395'de Amastrist Doğu Roma sınırları içinde kalan Bizans'ın egemenliğine geçer. Yine bu dönemde yol şebekesi onarılır. Kale tahkimi yapılır. Gemi yapımcılığı geliştirilir. Esir ticareti ve kereste ihracı gelir kaynağı olur.
M.S. 163 yılında imparator Mihail, Amastrist şehrini Cenovalılar'a kiralar. Artık buranın ismi Samastro'dur. Anılan dönemde Amasra'ya sarnıçlar ve konsolos sarayı yapılır. Esir ticaretine önem verilir. Mesela sağlam bir kölenin satış fiyatı 50 Dirhem'di (=160 gr. Gümüş).
Mora seferinden dönen Fatih Sultan Mehmet, 1460 yılında 150 parça gemiye 30 bin levend askeri bindirip Amasra'ya sevk eder. Kendisi de kara yoluyla ulaşır. Bakacak Tepesine geldiğinde "Lala Lala Çeşm-i Cihan buramı ola" der. Şehri savaşsız teslim alır.
Amasra bu tarihten sonra, gizemli geçmişiyle hep Osmanlılar'ın ve Türkler'in egemenliğinde kalır.
Cumhuriyet tarihine kadar İlçe statüsündeyken, Cumhuriyetle birlikte Bartın’a bağlı bucak statüsüne düşmüş, 1987 yılında tekrar İlçe olmuştur. Zonguldak’ ın İlçesi iken, Bartın’ ın 1991 yılında İl olmasıyla birlikte Amasra Bartın’ a bağlanmıştır.
COĞRAFİ BİLGİ
Şehir merkezi, Bartın'ın kuzeyinde dik yamaçları Karadeniz'le buluşturan yedi tepe, beş yarımada ve iki ada üzerinde kurulmuştur. Amasra ve yöresi I. zamanın Karbon döneminde oluşmuştur. Toprak altında bol miktarda Taşkömürü vardır. Amasra'nın kuzeyinde Kuşkayası, doğusunda Karabalçık ve güney doğusunda Esenler Dağları bulunmaktadır.
Yüzölçümü 115 km2 olan Amasra'nın ilçe nüfusu 2000 sayımına göre 16.438'dir. Şehir merkezi nüfusu ise 6085'dir.
Amasra Cumhuriyet tarihine kadar İlçe iken, Cumhuriyetle birlikte Bartın’ ın nahiyesi olmuş ve 1987 yılında çıkarılan tanımla tekrar İlçe statüsüne kavuşmuştur.
Merkez Belediyesi ile 30 köyü mevcuttur.
EKONOMİ
İlçe ekonomisi, daha ziyade İlçe’ de bulunan maden ocaklarına ( ATİ ) dayansa da, kırsal kesiminde tarım ve hayvancılık da önemli gelir kaynağıdır.
Tarihi 17.yy’ ya dayanan ağaç oymacılığı bu gün Amasra ve Köylerinde sürdürülmekte ve önemli gelir kaynağı özelliğini korumaktadır. Çekiciler Sokağında, Ihlamur, Şimşir, Dişbudak, Ceviz, Kiraz ve Kızılağaç gibi ağaçlar kullanılarak çeşitli hayvan motifleri, çerez takımları, isimli, anahtarlık, resimlik vb. süs eşyaları satılmaktadır.
İlçe’ de önemli gelir kaynaklarından biri de turizm sektörüdür. Eşsiz doğal yapısı, 3000 yıllık tarihi dokusu 1940’ lı yıllardan beri Amasra’ yı turizm cazibe merkezi yapmıştır. Son yıllar da turizm alt yapı sorumlularının da giderildiği Amasra, yaz – kış turistlerin akınına uğramaktadır.
İlçenin önemli gelir kaynaklarından birisi de balıkçılıktır. İlçe de her zaman taze balık yeme olanağı bulunmaktadır.
NÜFUS
BİRİMLER
1997 NÜFUSU
2000 GENEL NÜFUS SAYIMINA GÖRE
NÜFUS ARTIŞI
YÜZ ÖLÇÜMÜ (Km²)
NÜFUS YOĞUNLUĞU
ERKEK
KADIN
TOPLAM
İLÇE MERKEZİ
3205
3133
6338
-
15
422.53
KÖYLER
4469
5315
9784
-
105
93.180
TOPLAM
7674
8448
16122
-
120
134.35
TURİZM
Bartın yazmaları, Tel kırmanın tüm Çeşitleri, Kanaviçe örtüler, Antika işlemeler, El dokuması eski Bezler, Ahşap süs eşyalari,biblolar,el oyması ağaç işler,gemi maketleri ve hertürlü hediyelik eşyaları kaledibinde ve çekicilerde bulabilirsiniz.
SOSYAL ETKİNLİKLER
Gelenek- Görenek
KÜP DİBİ
Hıdrellezden bir gün önce, yani 5 Mayıs akşamı, genç kızlar dikili bir gül bulabildikleri mahallerinde su dolu kaplarıyla toplanırlar. Kızın biri ise farklı olarak küp getirmiştir. Hemen gülün dibine çukur açılır, küp yerleştirilir. Herkes bir düğmesini yada bir altınını küpe koyar. Sonra getirilen sular ilave edilir. Küpün ağzı kapatılıp çukura gömülür. Evlere gidilir.
Hıdrellez günü tan ağarırken aynı kızlar küpün yanında toplanır. Oraya mahalleli ergenlik çağına girmemiş bir kız çocuğu daha gelir. Bu kız, çukurdan çıkarılan küpü iyice karıştırır. Sonra tek tek küpteki düğme yada altınlarla çekiliş yapar. İlk çıkan talihlidir ve mutlaka evlenir. Sona kalan küp dibi olmuştur. O yıl içinde evlenemez. Şansının artması için boş küple evde bir yıl birlikte olması öğütlenir. Oda hüzünle küpü alıp gider.
ULAŞIM
Karayolu: Amasra'ya ulaşım Bartın ve Kurucaşile yönünden karayolu ile sağlanır. Terminal binası yoktur.
Amasra'dan Bartın'a ve Diğer İlçelere Sefer Düzenleyen Firmalar ve Güzergahları
FİRMA ADI
ADRES ve TELEFON NO
GÜZERGAHI
AMASRA SEYAHAT Her gün 07.00/19.00
saatleri arasında her saat
Şehirler Arası Otobüs Terminali
BARTIN
PALA TUR
Her gün saat 06.00/09.30/14.00’ de
Şehirler Arası Otobüs Terminali
BARTIN 227 49 35
Amasra-Kurucaşile-
Cide
CİDE TUR
Her gün saat 06.30’ da
Şehirler Arası Otobüs Terminali
BARTIN 227 49 35
Amasra-Kurucaşile-
Cide
